Bloeddruk per leeftijd: normale waarden voor 50-, 60-, 70- en 80-jarigen
Wat is een gezonde bloeddruk op uw leeftijd? De normale waarden veranderen naarmate u ouder wordt en zijn ook verschillend voor mannen en vrouwen. Bekijk de tabel, gebruik onze calculator en lees wanneer actie nodig is.
Normale bloeddrukwaarden per leeftijd (tabel)
De tabel hieronder toont de gemiddelde bloeddrukwaarden per leeftijdscategorie voor mannen en vrouwen. Gebaseerd op de richtlijnen van de European Society of Cardiology (ESC/ESH 2023) en het Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG).
| Leeftijd | Man (boven/onder mmHg) | Vrouw (boven/onder mmHg) | Categorie |
|---|---|---|---|
| 18 – 29 jaar | 119 / 70 | 110 / 68 | Optimaal |
| 30 – 39 jaar | 122 / 76 | 114 / 74 | Optimaal |
| 40 – 49 jaar | 125 / 80 | 122 / 78 | Normaal |
| 50 – 59 jaar | 130 / 82 | 128 / 80 | Normaal |
| 60 – 69 jaar | 135 / 83 | 134 / 82 | Hoog normaal |
| 70 – 79 jaar | 142 / 82 | 140 / 82 | Let op |
| 80 jaar en ouder | 145 / 80 | 143 / 79 | Overleg arts |
Bronnen: ESC/ESH Hypertension Guidelines 2023 · NHG-richtlijn Cardiovasculair risicomanagement · Handelsman et al. (2019)
Bloeddruk per leeftijdsgroep: 50, 60, 70 en 80 jaar
Hieronder leest u per leeftijdsgroep wat normaal is, wat er verandert in het lichaam en wanneer u actie moet ondernemen.
Bloeddruk bij 50 jaar
Voor een 50-jarige man is een bloeddruk van gemiddeld 130/82 mmHg normaal. Bij vrouwen van 50 jaar is dat gemiddeld 128/80 mmHg: iets lager doordat oestrogeen de bloedvaten nog deels beschermt, al neemt dit effect af naarmate de menopauze nadert. Een waarde onder 140/90 mmHg wordt als acceptabel beschouwd; bij herhaaldelijk hogere waarden is overleg met de huisarts verstandig.
Op de leeftijd van 50 jaar speelt cardiovasculair risicomanagement een grote rol. De NHG adviseert om bij een streefwaarde boven 130/85 mmHg leefstijlinterventies in te zetten, zoals minder zout, meer beweging en gewichtsbeheersing.
Bloeddruk bij 60 jaar: wat is normaal voor een 60-jarige?
Een gemiddelde bloeddruk van 135/83 mmHg (man) en 134/82 mmHg (vrouw) voor een 60-jarige valt in de categorie hoog normaal. Dit is een waarschuwingsniveau: technisch niet hypertensie, maar het risico op cardiovasculaire complicaties neemt al toe. De ESH-richtlijn raadt aan om bij hoog normale waarden de bloeddruk minimaal elk half jaar te laten meten.
Bij vrouwen van 60 jaar is de menopauze doorgaans al afgerond (gemiddeld leeftijd 51 jaar). Het wegvallen van oestrogeen heeft de bloeddruk de afgelopen jaren laten stijgen, waardoor vrouwen van 60 jaar gemiddeld bijna dezelfde waarden hebben als mannen. Dit maakt zelfmeting thuis voor vrouwen in deze leeftijdsgroep extra zinvol.
Bloeddruk bij 70 jaar: wat is normaal voor een 70-jarige?
Voor een 70-jarige man is een gemiddelde bloeddruk van 142/82 mmHg gangbaar; voor een 70-jarige vrouw is dat 140/82 mmHg.
Hoewel deze waarden gemiddeld zijn voor deze leeftijdsgroep, liggen ze boven de behandelgrens van 140/90 mmHg. De NHG-richtlijn adviseert bij mensen onder de 80 jaar een streefwaarde van onder de 140/90 mmHg. Dit betekent dat veel 70-jarigen die de gemiddelde populatiewaarden hebben, in aanmerking komen voor leefstijlinterventie of medicatie.
Bloeddruk bij 80 jaar en ouder
Voor mensen van 80 jaar en ouder gelden aangepaste streefwaarden. De NHG-richtlijn hanteert hiervoor een grens van onder de 150/90 mmHg in plaats van 140/90. De reden: bij kwetsbare ouderen kan een te agressieve bloeddrukbehandeling leiden tot orthostatische hypotensie en valrisico. Het gemiddelde voor een 80-jarige man is 145/80 mmHg; voor een 80-jarige vrouw 143/79 mmHg.
Naast reguliere meting is het bij tachtigplussers ook belangrijk om de bloeddruk staand te meten: een verschil van meer dan 20 mmHg systolisch tussen zittend en staand wijst op orthostatische hypotensie en verhoogt het valrisico significant.
Bereken uw eigen normale bloeddrukwaarden
Vul uw leeftijd en geslacht in om direct te zien welke gemiddelde waarden bij u passen en uw rij in de tabel te markeren.
Wat betekenen de getallen?
Een bloeddruk van 120/80 mmHg bestaat uit twee getallen. Het eerste is de systolische druk (bovendruk): de druk op het moment dat uw hart samentrekt. Het tweede is de diastolische druk (onderdruk): de druk wanneer uw hart ontspannen is.
Officiële classificatie (ESC/ESH 2023)
| Categorie | Bovendruk (mmHg) | Onderdruk (mmHg) | Advies |
|---|---|---|---|
| Optimaal | < 120 | < 80 | Geen actie nodig |
| Normaal | 120 – 129 | 80 – 84 | Jaarlijkse controle |
| Hoog normaal | 130 – 139 | 85 – 89 | Leefstijlaanpassing |
| Hypertensie graad 1 | 140 – 159 | 90 – 99 | Arts raadplegen |
| Hypertensie graad 2 | 160 – 179 | 100 – 109 | Behandeling nodig |
| Hypertensie graad 3 | ≥ 180 | ≥ 110 | Dringend naar arts |
Waarom stijgt de bloeddruk met de leeftijd?
Gemiddeld neemt de systolische druk na het 30e levensjaar toe met circa 0,5 mmHg per jaar. Drie hoofdoorzaken:
- Stijvere slagaderwanden: Door afzetting van kalk en collageen (arteriosclerose) verliezen bloedvaten elasticiteit. Het hart moet harder pompen om hetzelfde debiet te leveren.
- Hormonale veranderingen: Het RAAS-systeem (renine-angiotensine-aldosteron) wordt actiever met de leeftijd, wat leidt tot meer vochtretentie en hogere druk.
- Veranderende nierfunctie: De nieren scheiden natrium minder efficiënt uit, waardoor de bloeddruk stijgt.
De diastolische druk gedraagt zich anders: die stijgt tot circa het 55e jaar, waarna hij licht daalt door toenemende vaststijfheid. Hierdoor ontstaat bij ouderen geïsoleerde systolische hypertensie: de meest voorkomende vorm boven de 65 jaar.
Verschil in bloeddruk tussen man en vrouw
Vóór de menopauze hebben vrouwen gemiddeld een 5–10 mmHg lagere systolische bloeddruk dan mannen, dankzij het vaatverwijdende effect van oestrogeen. Na de menopauze (gemiddeld leeftijd 51 jaar) stijgt de bloeddruk bij vrouwen sneller. Rond het 65e jaar zijn de waarden nagenoeg gelijk; daarna kunnen vrouwen zelfs hogere waarden bereiken dan mannen.
Wanneer is de bloeddruk te hoog?
Van hypertensie is sprake wanneer de bloeddruk bij herhaalde metingen structureel boven de 140/90 mmHg ligt (bij 80-plussers: 150/90). Hoge bloeddruk is verantwoordelijk voor circa 50% van alle hart- en vaatziekten en geeft meestal geen klachten: vandaar de bijnaam "stille moordenaar".
Mogelijke symptomen
- Hoofdpijn, met name 's ochtends achter in het hoofd
- Duizeligheid of wazig zien
- Kortademigheid bij inspanning
- Hartkloppingen of neusbloedingen
Zelf de bloeddruk verlagen
- Minder zout: max. 5–6 g per dag (−5 tot −10 mmHg)
- Beweging: 150 min. matig per week (−4 tot −8 mmHg)
- Gewicht: elk kg minder = −1 mmHg systolisch
- Alcohol: max. 1–2 glazen per dag
- Stoppen met roken en stress reduceren
Wanneer is de bloeddruk te laag?
Van hypotensie spreekt men bij een bovendruk onder de 90 mmHg en/of onderdruk onder de 60 mmHg. Klachten zijn: duizeligheid bij opstaan, zwarte vlekken voor de ogen, vermoeidheid en koude extremiteiten.
Orthostatische hypotensie: een plotse daling bij opstaan: komt vaker voor bij ouderen en verhoogt het valrisico. Meet voor en ná het opstaan om dit te signaleren.
Zelf meten: hoe en wanneer?
Thuismeting geeft een betrouwbaarder beeld dan een meting bij de huisarts, omdat witte-jas-hypertensie (tijdelijk verhoogde druk door spanning) geen rol speelt.
De juiste meetmethode
- 5 minuten rusten voor de meting: geen koffie, alcohol of roken vooraf
- Rechtop zitten, rug ondersteund, arm op tafelhoogte op harthoogte
- Juiste manchetmaat: te klein geeft te hoge uitslag, te groot geeft te lage uitslag
- Twee metingen met 1 minuut tussenpose; noteer het gemiddelde
- Vaste tijd: bij voorkeur 's ochtends vóór medicijnen
Aanbevolen bloeddrukmeters voor thuis
Wilt u uw bloeddruk regelmatig meten? Hieronder vindt u drie klinisch gevalideerde bovenarm-bloeddrukmeters die voldoen aan de eisen van de Hartstichting: geschikt voor alle leeftijden.
- AFIB-detectie (boezemfibrilleren)
- Best getest Consumentenbond 7,8
- 2 gebruikers · 60 geheugenplaatsen
- Manchet 22–42 cm
- MAM-technologie: gemiddelde van 3 metingen
- PAD-detectie (onregelmatige hartslag)
- 2 gebruikers · 99 geheugenplaatsen
- ESH/AAMI-protocol gevalideerd
- AFIB-detectie bij elke meting
- Best getest Consumentenbond 8,0
- 2 gebruikers · 100 geheugenplaatsen
- Drievoudige automatische meting
Veelgestelde vragen
Bronnen
- Mancia G, et al. (2023). ESH Guidelines for the management of arterial hypertension. J Hypertens. 41:1874–2071
- NHG-richtlijn Cardiovasculair risicomanagement (2023)
- Whelton PK, et al. (2018). 2017 ACC/AHA High Blood Pressure Guideline. Hypertension. 71:e13–e115
- NCD Risk Factor Collaboration (2016). Worldwide trends in blood pressure 1975–2015. The Lancet. 389:37–55
- Nederlandse Hartstichting, Zelfmeting bloeddruk











